Miyom Ameliyatında Kritik Noktalar Nelerdir?
Miyomlar rahmin en sık görülen tümörleridir. Üreme çağındaki kadınların yaklaşık yarısına yaşamlarının bir döneminde miyom tanısı konur. Miyomların yüzde 99'dan fazlası iyi huyludur; çok nadiren miyom olduğu düşünülen oluşumların içinde kötü huylu hücreler bulunabilir.
Miyomlar Hangi Şikayetlere Neden Olur?
Şikayetler miyomun yerleşimine ve boyutuna göre değişir. Küçük, rahim duvarı içinde veya rahmin dışına doğru yerleşen miyomlar hiçbir belirti vermeyebilir. Rahim iç boşluğuna doğru büyüyen miyomlar düzensiz kanama, çocuk sahibi olma ve gebelikle ilgili sorunlara yol açabilir. Tüplerin rahme açıldığı köşelere yerleşen miyomlar kısırlıkla ilişkili olabilir. Büyük miyomlar ise kasık ağrısı, cinsel ilişkide ağrı, sık idrara çıkma, kabızlık veya zor dışkılama, egzersiz kapasitesinde azalma ve yorgunluk gibi şikayetlere neden olabilir.
Miyom Tedavisinde Nelere Dikkat Edilmelidir?
Her miyomun tedavi edilmesi gerekmez. Küçük ve şikayete yol açmayan miyomlar takip edilebilir. Büyük veya belirti veren miyomlarda ise tedavi gerekebilir. Bu nedenle ilk karar, gerçekten tedavi gerekip gerekmediğidir.
İlaç tedavileri miyomları tamamen ortadan kaldırmaz; kesin tedavi cerrahidir. Cerrahide miyomların alınmasıyla rahmin korunması (miyomektomi) veya rahmin alınması (histerektomi) seçenekleri bulunur. Karar; yaş, çocuk sahibi olma isteği ve psikolojik durum gibi etkenler birlikte değerlendirilerek kişiye özel verilmelidir.
Rahim ve Doğurganlık Korunacaksa Kritik Noktalar
- Miyomların yeniden oluşma riskini azaltmak için milimetrik olanlar dahil tüm miyomların çıkarılması hedeflenmelidir.
- Rahim iç tabakasına zarar vermemeye, rahmin kanlanmasını korumaya ve rahim içine girilirse onarımın doğru yapılmasına dikkat edilmelidir. Bu yaklaşım yapışıklık ve doğurganlık üzerindeki olumsuz etkileri azaltmaya yardımcı olur.
- Tüplerin rahme açıldığı köşelerde çalışılırken, uygun kesi ve dikiş teknikleriyle tüp açıklığının korunması amaçlanmalıdır.
Miyomlar Açık mı, Kapalı mı Ameliyatla Çıkarılmalıdır?
Miyomlar açık veya kapalı yöntemle çıkarılabilir. Kapalı ameliyatta miyomun karın dışına çıkarılması için morselasyon gerekebilir. Miyom olduğu düşünülen bir kitlenin içinde fark edilmemiş kötü huylu hücreler varsa, bu işlemin karın içine yayılımla ilişkili olabileceği bildirilmiştir. İyi huylu miyom hücrelerinin de karın içine yayılıp başka bölgelerde yeni miyom odakları oluşturabilmesi olasıdır. Bu nedenle kapalı cerrahi planlanırken bu konuların ameliyat öncesinde ayrıntılı olarak konuşulması gerekir.
Bu yayılım riskleri açık miyomektomi için bildirilmemiştir. Rahmin korunmasının hedeflendiği durumlarda açık cerrahi bu açıdan avantaj sağlayabilir. Histerektomi planlanan hastalarda ise yöntem; hastanın özelliklerine ve rahmin durumuna göre belirlenir. Açık ameliyattan sonra iyileşme daha uzun sürerken, kapalı ameliyat sonrası hastalar çoğunlukla bir-iki gün içinde günlük yaşamlarına dönebilir; açık ameliyatta bu süre birkaç gün daha uzundur.
Sonuç
Miyomda en önemli basamak, takip mi yoksa tedavi mi gerektiğinin doğru belirlenmesidir. Kesin tedavi miyomektomi veya histerektomidir. Açık ve kapalı ameliyatın yararları ile riskleri hasta ile birlikte değerlendirilmelidir. Rahmin korunacağı miyomektomi ameliyatlarında, doğurganlığı korumaya yönelik cerrahi ayrıntılar özellikle önem taşır.
Ameliyatların Olası Riskleri
Günümüzde modern cerrahi yaklaşımlar sayesinde komplikasyon riski düşüktür. Anesteziye bağlı risklerin yanı sıra kanama, enfeksiyon, komşu organ yaralanması ve pıhtı oluşumu gibi riskler görülebilir. Uygun hastane koşullarında ve deneyimli ekiplerle bu riskler mümkün olduğunca azaltılabilir.